Vooruitkijken met vertrouwen

Veranderingen dienen zich aan, maar ondertussen gaat het onderwijs elke dag gewoon door. Overzicht en houvast zijn daarom cruciaal.

“Scholen willen weten waar hun leerlingen staan”, ziet Bert Thijs de Jong, sectormanager VO bij Cito. “Niet om af te rekenen, maar om beter richting te geven aan wat ze doen. En om het gesprek erover aan te gaan.”

Antwoord op veranderingen

De veranderingen raken alle lagen van de school. Bestuurders kijken naar nieuwe toezichtseisen. Schoolleiders vormen hun visie op doorstroom en latere selectie. Toets- en examencommissies werken aan toets- en onderwijskwaliteit. En docenten vertalen het nieuwe curriculum door naar hun lessen. Tegelijkertijd neemt de zorg toe over prestatiedruk en toetsbelasting.

“Toetsen zijn nooit een eindpunt”, benadrukt Bert Thijs. “Ze zijn een hulpmiddel om ontwikkeling zichtbaar te maken.” Zeker bij passend adviseren gaat het om het grotere beeld: leerlingen volgen in hun groei, in plaats van beoordelen op één moment.

Alles verbonden

Om dat goed te doen, is samenhang nodig. Geen losse systemen, geen versnipperde informatie. Een breed, overzichtelijk leerlingbeeld is essentieel. Vanuit die gedachte bouwt Cito aan een nog beter aanbod voor het vo. Met een combinatie van volgtoetsen en schoolexamens in één samenhangend systeem (Woots), ondersteund door training en advies.

Met Leerling in beeld VO volgen scholen hun leerlingen van brugklas tot examenjaar. Op kennis en vaardigheden , maar ook op sociaal-emotioneel functioneren en leer-werkhouding. Daarnaast werkt Cito aan voortgangs- en overgangstoetsen voor alle vakken. Die zijn gebaseerd op de nieuwe kerndoelen en ondersteunen scholen onderweg naar het nieuwe curriculum en examenprogramma. “Het draait allemaal om inzicht”, licht Bert Thijs toe. “Zodat je weet wat een leerling of klas nodig heeft voor de volgende stap.”

Ruimte voor iedereen

Door leerlingen op verschillende momenten te toetsen, ontstaat een rijker beeld. Dat helpt bij onderbouwde
gesprekken over wat een leerling nodig heeft. “Als je daarnaast béter toetst, kun je ook mínder toetsen. En dat verlaagt de druk”, weet Bert Thijs. “Voor leerlingen en voor docenten.”

Toetsen zijn nooit een eindpunt, maar een hulpmiddel om ontwikkeling zichtbaar te maken.

Ontdek Leerling in beeld VO

Meer weten over het vernieuwde Leerling in beeld VO? Bezoek dit voorjaar een van de roadshows. Daar vertelt Cito alles over het leerlingvolgsysteem. En je maakt er kennis met de Pure Pubers: pure chocolaatjes met een laagje karamel, die zes unieke pubers symboliseren.

De één is een doener, de ander een denker. De één bloeit op bij cijfers, de ander bij creaties. Een luchtige metafoor, met een serieuze kern: geen leerling is hetzelfde. “Iedere leerling heeft een eigen recept”, zegt Bert Thijs. “Wij helpen graag om dat recept te ontdekken. Zodat jouw leerlingen maximaal kunnen groeien. Want dat verdienen zij.”

Afronden centraal

In de bovenbouw verschuift de focus van volgen naar afronden. Daar sluiten de Cito Schoolexamens op aan, voor het voorexamen- en examenjaar. De Kijk- en luistertoetsen zijn al jaren een bekend onderdeel. Met scholen zoekt Cito nu de cocreatie op, om schoolexamens voor andere vakken te ontwikkelen. Dit voorjaar al zijn er pretests voor drie vakken op drie niveaus.

Zo kunnen scholen hun schoolexamens betrouwbaarder en beter onderbouwd maken. Tegelijk blijft er ruimte voor eigen keuzes. “Scholen willen goed voorbereid zijn”, aldus Bert Thijs. “Op de korte én langere termijn.”

Toetsen op maat

Veel scholen creëren zelf toetsen, passend bij hun onderwijs en leerdoelen. Dat kan ook via online toetsplatform Woots. Docenten maken hier eenvoudig toetsen, die ze zowel digitaal als op papier kunnen afnemen. Woots beoordeelt de opgaven, en dat draagt bij aan goede toetsing op school.

Extra ondersteuning krijgen scholen met training en advies. Of het nu gaat om het leerlingvolgsysteem, de schoolexamens of zelf toetsen maken: training en advies zijn er om toetskwaliteit te borgen. “Je wilt dat docenten weten dat ze met een stevig systeem werken”, besluit Bert Thijs. “Dat het helpt, en niet belast.”

Goed voorbereid verder?

Wil je grip houden op de ontwikkeling van je leerlingen én klaar zijn voor de toekomst? Check wat Cito doet voor het voortgezet onderwijs op cito.nl/vo, bezoek een roadshow of nodig een educatief adviseur uit op school. Zo krijg je inzicht in iedere leerling, en kun je met vertrouwen vooruitkijken.